Người nước ngoài ở Nhật được nhận những trợ cấp nào
Phần lớn trợ cấp ở Nhật không xét quốc tịch mà xét việc bạn sống ở Nhật và tham gia bảo hiểm nào. Bài này tổng hợp theo từng tình huống: sinh con, nuôi con, ốm đau, thất nghiệp — được bao nhiêu và nộp đơn ở đâu.
Những điểm cần nhớ
- Phần lớn trợ cấp không xét quốc tịch; điều kiện là sống ở Nhật và tham gia đúng loại bảo hiểm.
- Trợ cấp nuôi con: dưới 3 tuổi 15.000 yên/tháng, từ 3 tuổi đến hết tuổi cấp 3 là 10.000 yên/tháng, từ con thứ 3 là 30.000 yên/tháng. Nộp đơn ở yakusho trong 15 ngày sau khi sinh hoặc chuyển đến.
- Sinh con: bảo hiểm y tế trả 500.000 yên trợ cấp sinh con một lần; mẹ có bảo hiểm của công ty còn được trợ cấp thai sản (khoảng 2/3 lương ngày) trong thời gian nghỉ.
- Nghỉ chăm con: bảo hiểm việc làm trả 67% (từ ngày 181 là 50%). Nếu cả bố và mẹ nghỉ từ 14 ngày, 28 ngày đầu được cộng thêm 13%, tổng 80%.
- Ốm không đi làm được: bảo hiểm y tế của công ty trả khoảng 2/3 lương ngày từ ngày thứ 4 sau 3 ngày chờ, tổng cộng tối đa 1 năm 6 tháng.
- Nghỉ việc: trợ cấp thất nghiệp của bảo hiểm việc làm. Tự nghỉ việc từ tháng 4/2025 thì phải chờ 1 tháng mới được nhận trợ cấp.
- Khi bác sĩ xác nhận tim thai, hãy xin “trợ cấp hỗ trợ thai phụ” ở quận/thành phố nơi đăng ký cư trú: lần đầu được 50.000 yên, sau đó trước khi sinh được thêm 50.000 yên cho mỗi bé.
- Gia đình đơn thân có trợ cấp nuôi con một mình: mức đầy đủ từ 4/2026 là 48.050 yên/tháng (dự kiến), người nước ngoài cũng xin được.
- Nuôi con: trợ cấp nuôi con (jido teate)
- Mang thai: trợ cấp hỗ trợ thai phụ (một bé là 100.000 yên)
- Sinh con: trợ cấp sinh con một lần và trợ cấp thai sản
- Tự kinh doanh, bảo hiểm y tế quốc dân: miễn đóng phí bảo hiểm quanh thời gian sinh
- Nghỉ chăm con: trợ cấp nghỉ chăm con
- Đi làm lại: trợ cấp làm việc rút ngắn giờ (10% lương)
- Trẻ 3–5 tuổi đi mẫu giáo, nhà trẻ: miễn phí
- Con đi học: trợ giúp đi học và học phí THPT
- Ốm đau, thương tích: trợ cấp ốm đau và trần chi phí y tế
- Từ tháng 8/2026: thay đổi về chi phí y tế cao
- Bị thương khi làm việc hay trên đường đi làm: bảo hiểm tai nạn lao động
- Thất nghiệp: trợ cấp cơ bản của bảo hiểm việc làm
- Tìm được việc sớm: trợ cấp tái tuyển dụng
- Không có bảo hiểm việc làm: chế độ hỗ trợ người tìm việc
- Sau khi mất việc: phí bảo hiểm y tế quốc dân cũng được giảm
- Không đóng nổi lương hưu quốc dân: miễn và hoãn
- Từ 40 tuổi: bảo hiểm chăm sóc dài hạn
- Du học sinh và người thu nhập thấp: hai việc hay bị quên
- Gia đình đơn thân: trợ cấp nuôi con một mình
- Khi cuộc sống quá khó khăn: trợ cấp nhà ở và trợ cấp sinh hoạt
- Không biết hỏi ai: nơi tư vấn cho người nước ngoài
- Câu hỏi thường gặp
- Nguồn
Nuôi con: trợ cấp nuôi con (jido teate)
| Tuổi của con | Mỗi tháng |
|---|---|
| Dưới 3 tuổi | 15.000 yên (từ con thứ 3: 30.000 yên) |
| Từ 3 tuổi đến hết tuổi cấp 3 | 10.000 yên (từ con thứ 3: 30.000 yên) |
- Ai được nhận: người sống ở Nhật đang nuôi con đến tuổi học cấp 3, kể cả người nước ngoài. Về nguyên tắc con phải sống ở Nhật.
- Khi nào trả: tháng 2, 4, 6, 8, 10, 12, mỗi lần trả 2 tháng trước đó.
- Cách nộp: sau khi sinh con hoặc chuyển đến, nộp ở văn phòng hành chính quận/thành phố (yakusho) nơi đang sống. Thường trả từ tháng sau tháng nộp đơn; nộp trong 15 ngày sau khi sinh hoặc chuyển đến thì tính từ tháng nộp.
- Từ tháng 10/2024 đã bỏ giới hạn thu nhập, gia đình trước đây không được nhận vì thu nhập cao cũng cần nộp đơn.
Đừng để muộn
Trợ cấp nuôi con không trả bù cho các tháng trước. Nộp muộn mấy tháng thì mất mấy tháng đó.
Mang thai: trợ cấp hỗ trợ thai phụ (một bé là 100.000 yên)
| Thời điểm | Số tiền | Thủ tục |
|---|---|---|
| Sau khi cơ sở y tế xác nhận tim thai | 50.000 yên | Xin công nhận thai phụ ở quận/thành phố nơi có phiếu cư trú |
| Từ 8 tuần trước ngày dự sinh | Số bé × 50.000 yên | Báo số bé đang mang (sinh đôi là 100.000 yên) |
- Khoản tiền này đi kèm buổi tư vấn: nhân viên y tế công cộng (保健師) sẽ hỏi về dự định sinh, những điều bạn lo lắng, và tiếp tục hỗ trợ bạn sau sinh.
- Sảy thai, thai chết lưu cũng được nhận, khai sau khi cơ sở y tế xác nhận.
- Một số nơi cho chọn nhận một phần bằng phiếu mua đồ cho bé.
Phân biệt với trợ cấp sinh con một lần
Đây là trợ cấp áp dụng trên toàn quốc, được quy định thành luật từ năm tài khóa 2025, do quận/thành phố trả. Tiền sinh con một lần 500.000 yên do bảo hiểm y tế trả, nên bạn được nhận cả hai.
Sinh con: trợ cấp sinh con một lần và trợ cấp thai sản
Trợ cấp sinh con một lần
Người tham gia bảo hiểm y tế (quốc dân hoặc của công ty) sinh con được nhận 500.000 yên theo nguyên tắc chung (từ tháng 4/2023). Phần lớn bệnh viện dùng chế độ chi trả trực tiếp: bảo hiểm trả thẳng cho bệnh viện, khi xuất viện bạn chỉ trả phần vượt quá 500.000 yên; nếu chi phí dưới 500.000 yên thì có thể xin nhận phần chênh lệch.
Trợ cấp thai sản
Người có bảo hiểm y tế của công ty nghỉ để sinh con và không được trả lương sẽ nhận khoảng 2/3 lương ngày (lương tiêu chuẩn tháng ÷ 30), từ 42 ngày trước ngày dự sinh đến 56 ngày sau sinh. Nộp qua công ty hoặc bảo hiểm y tế đang tham gia.
Theo ví dụ tính của Kyokai Kenpo, người có lương tiêu chuẩn tháng bình quân khoảng 170.000 yên nhận 3.780 yên/ngày (5.670 yên × 2/3).
Tự kinh doanh, bảo hiểm y tế quốc dân: miễn đóng phí bảo hiểm quanh thời gian sinh
| Chế độ | Miễn phần nào | Lưu ý |
|---|---|---|
| Lương hưu quốc dân (nhóm 1) | 4 tháng tính từ tháng trước tháng dự sinh (đa thai: 6 tháng từ 3 tháng trước) | Tháng được miễn vẫn tính như đã đóng, lương hưu không bị giảm; khai với quận/thành phố |
| Bảo hiểm y tế quốc dân | Từ 1/2024, giảm phí (phần theo thu nhập và phần theo đầu người) của 4 tháng quanh thời gian sinh | Cũng khai với quận/thành phố, làm được trước khi sinh |
Người đi làm nghỉ sinh, nghỉ nuôi con thì công ty làm thủ tục miễn đóng phí bảo hiểm xã hội, bạn không cần làm gì.
Nghỉ chăm con: trợ cấp nghỉ chăm con
| Giai đoạn | Tỷ lệ (so với lương ngày trước khi nghỉ) |
|---|---|
| 180 ngày đầu | 67% |
| Từ ngày 181 | 50% |
| Trợ cấp hỗ trợ nghỉ sau sinh (từ 4/2025) | Cộng thêm 13% (tối đa 28 ngày), tổng 80%, tương đương khoảng 100% lương thực nhận |
- Điều kiện: trong 2 năm trước khi nghỉ có từ 12 tháng làm việc từ 11 ngày trở lên mỗi tháng (có quy định nới lỏng). Bố cũng được nhận.
- Đến khi nào: về nguyên tắc đến trước ngày con tròn 1 tuổi, đủ điều kiện thì kéo dài đến 1 tuổi rưỡi hoặc 2 tuổi.
- Để được cộng 13%: bạn nghỉ từ 14 ngày trong thời gian quy định và vợ/chồng cũng nghỉ từ 14 ngày (bố/mẹ đơn thân… không cần điều kiện của vợ/chồng).
- Cách nộp: thường do công ty làm thủ tục tại Hello Work.
Đi làm lại: trợ cấp làm việc rút ngắn giờ (10% lương)
Áp dụng từ tháng 4/2025. Người tham gia bảo hiểm việc làm rút ngắn giờ làm để chăm con dưới 2 tuổi, lương vì thế giảm, sẽ được nhận 10% tiền lương trả trong mỗi tháng làm việc rút ngắn giờ.
- Số tiền: lương mỗi tháng làm việc rút ngắn giờ × 10%, điều chỉnh sao cho tổng trợ cấp và lương không vượt mức lương lúc bắt đầu làm việc rút ngắn giờ.
- Cả bố và mẹ đều được; công ty thường làm thủ tục với Hello Work.
Trẻ 3–5 tuổi đi mẫu giáo, nhà trẻ: miễn phí
| Đối tượng | Phần được miễn phí |
|---|---|
| Mọi trẻ 3–5 tuổi | Học phí ở trường mẫu giáo, nhà trẻ, trung tâm được công nhận (tiền ăn, đưa đón… trả riêng) |
| Trẻ 0–2 tuổi | Miễn phí nếu gia đình được miễn thuế cư trú |
| Giữ trẻ ngoài giờ ở mẫu giáo | Tối đa 11.300 yên/tháng nếu được công nhận “cần giữ trẻ” |
| Cơ sở giữ trẻ không được cấp phép | Trẻ 3–5 tuổi được công nhận “cần giữ trẻ”: tối đa 37.000 yên/tháng |
Điều kiện là sống ở Nhật và dùng cơ sở, không xét quốc tịch. Với giữ trẻ ngoài giờ hay cơ sở không cấp phép, cần xin công nhận “cần giữ trẻ” ở quận/thành phố trước.
Con đi học: trợ giúp đi học và học phí THPT
Tiểu học, THCS: trợ giúp đi học (就学援助). Gia đình khó khăn được quận/thành phố hỗ trợ tiền đồ dùng học tập, tiền ăn trưa ở trường, tiền đi tham quan, chuẩn bị nhập học… Với các hộ không nhận trợ cấp sinh hoạt, tiêu chuẩn do từng nơi quy định; nộp đơn qua trường hoặc phòng giáo dục.
THPT: hỗ trợ học phí thay đổi từ 4/2026. Chế độ mới bỏ giới hạn thu nhập, nhưng học sinh nước ngoài được chia làm hai nhóm theo tư cách lưu trú:
| Học sinh (nhập học từ 4/2026) | Hỗ trợ học phí |
|---|---|
| Quốc tịch Nhật, vĩnh trú đặc biệt, vĩnh trú, vợ/chồng của người Nhật hoặc người vĩnh trú | Hỗ trợ học phí THPT (chế độ mới): không giới hạn thu nhập; trường tư toàn thời gian tối đa 457.200 yên/năm, trường công được hỗ trợ bằng toàn bộ học phí |
| Định trú được công nhận có ý định vĩnh trú; gia đình đi theo (家族滞在) đã tốt nghiệp tiểu học và THCS ở Nhật và có ý định làm việc, định cư | Cũng theo chế độ mới |
| Trường hợp khác (ví dụ 家族滞在 không học tiểu học, THCS ở Nhật), thu nhập hộ dưới khoảng 9,1 triệu yên | Hỗ trợ học tập mới cho học sinh THPT: tối đa 396.000 yên/năm tùy thu nhập |
| Trường hợp khác, thu nhập hộ từ khoảng 9,1 triệu yên | Hỗ trợ học tập mới: tối đa 118.800 yên/năm |
| Học sinh mới có tư cách “du học” | Không thuộc cả hai |
Học sinh đã học từ trước 4/2026
Theo biện pháp chuyển tiếp, vẫn được hỗ trợ ngang mức chế độ cũ tùy thu nhập. Hỏi trường; cần bản sao phiếu cư trú hoặc thẻ cư trú, giấy chứng nhận thuế…
Ốm đau, thương tích: trợ cấp ốm đau và trần chi phí y tế
Trợ cấp ốm đau
Người có bảo hiểm y tế của công ty, vì bệnh hoặc thương tích ngoài công việc mà không làm việc được và không có lương, sau 3 ngày chờ liên tiếp sẽ nhận khoảng 2/3 lương ngày từ ngày thứ 4, tổng cộng tối đa 1 năm 6 tháng. Bảo hiểm y tế quốc dân nói chung không có khoản này.
Chi phí y tế cao
Nếu chi phí y tế trong một tháng vượt mức trần theo thu nhập, phần vượt do bảo hiểm chịu. Khám bằng thẻ My Number làm thẻ bảo hiểm thì tại quầy chỉ trả đến mức trần. Tiền ăn và tiền phòng riêng không tính.
Nếu chi phí y tế trong năm vượt 100.000 yên, khi tự khai thuế bạn còn được hoàn thuế nhờ khấu trừ chi phí y tế.
Từ tháng 8/2026: thay đổi về chi phí y tế cao
- Điều chỉnh mức trần hàng tháng: mức tự trả tối đa mỗi tháng của từng nhóm thu nhập được điều chỉnh theo mức tăng chi phí y tế bình quân.
- Thêm “mức trần cả năm”: khi tổng tiền tự trả trong năm (tháng 8 đến tháng 7 năm sau) chạm mức trần năm, năm đó không phải trả thêm. Có lợi cho người điều trị dài ngày kể cả khi tháng nào cũng chưa chạm mức trần tháng.
- Mức “nhiều lần” giữ nguyên: mức áp dụng từ lần thứ 4 trong năm không đổi (ví dụ thu nhập năm khoảng 3,7–7,7 triệu yên: từ lần 4 là 44.400 yên/tháng).
- Từ tháng 8/2027: chia nhóm thu nhập nhỏ hơn; hộ chịu thuế có thu nhập năm dưới 2 triệu yên được giảm mức “nhiều lần”.
Số tiền cụ thể hãy xem thông báo của bảo hiểm bạn đang tham gia (bảo hiểm công ty, Kyokai Kenpo hay bảo hiểm y tế quốc dân). Dùng thẻ My Number làm thẻ bảo hiểm thì ở quầy chỉ trả đến mức trần.
Bị thương khi làm việc hay trên đường đi làm: bảo hiểm tai nạn lao động
Bảo hiểm tai nạn lao động (労災保険) không xét quốc tịch: người có visa lao động đương nhiên được, du học sinh gặp tai nạn khi làm thêm cũng được. Phí bảo hiểm do công ty trả toàn bộ.
| Khoản | Nội dung |
|---|---|
| Điều trị | Miễn phí tại bệnh viện tai nạn lao động, cơ sở y tế được chỉ định |
| Thời gian nghỉ việc | Từ ngày nghỉ thứ 4: 60% lương ngày bình quân, cộng khoản đặc biệt 20%, tổng 80% |
| 3 ngày nghỉ đầu | Nếu bị thương khi làm việc, công ty bồi thường theo Luật Tiêu chuẩn lao động; tai nạn trên đường đi làm thì không có |
- Nộp đơn ở Văn phòng Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động quản lý nơi làm việc. Khoản nghỉ việc tính theo ngày, quá 2 năm không đòi thì mất.
- Công ty bảo “đừng dùng bảo hiểm tai nạn, dùng bảo hiểm y tế” là sai: thương tích do công việc không dùng bảo hiểm y tế được.
- Có khoản không nhận được sau khi về nước, nên hỏi văn phòng thanh tra trước khi về.
Thất nghiệp: trợ cấp cơ bản của bảo hiểm việc làm
- Điều kiện: trong 2 năm trước khi nghỉ có từ 12 tháng tham gia bảo hiểm việc làm (công ty phá sản, bị sa thải… là từ 6 tháng trong 1 năm), có thể đi làm ngay và đang tìm việc.
- Tự nghỉ việc: nghỉ từ ngày 1/4/2025 thì theo nguyên tắc phải chờ 1 tháng mới được nhận trợ cấp (từ lần thứ 3 trong 5 năm… là 3 tháng); trước đó là 2 tháng.
- Số tiền: tổng lương 6 tháng trước khi nghỉ ÷ 180 ra lương ngày, nhân với tỷ lệ 45–80% (lương càng thấp, tỷ lệ càng cao).
- Cách nộp: mang phiếu nghỉ việc (rishokuhyo 1 và 2), giấy tờ tùy thân, mã My Number, 2 ảnh và sổ ngân hàng đến Hello Work quản lý nơi bạn ở.
Nhân viên người nước ngoài cũng tham gia
Nhân viên người nước ngoài ở công ty Nhật tham gia bảo hiểm việc làm giống người Nhật. Phiếu lương có trừ “phí bảo hiểm việc làm” là đã tham gia.
Tìm được việc sớm: trợ cấp tái tuyển dụng
Đang nhận trợ cấp thất nghiệp mà sớm tìm được việc ổn định (dự kiến làm trên 1 năm…), bạn được nhận một lần một phần số ngày còn lại:
| Số ngày còn lại | Trợ cấp tái tuyển dụng |
|---|---|
| Từ 2/3 số ngày được hưởng | Số ngày còn lại × trợ cấp ngày × 70% |
| Từ 1/3 đến dưới 2/3 | Số ngày còn lại × trợ cấp ngày × 60% |
Trợ cấp ngày dùng để tính có mức trần. Phải được xác nhận thất nghiệp trước ngày bắt đầu làm, sau đó nộp đơn ở Hello Work.
Không có bảo hiểm việc làm: chế độ hỗ trợ người tìm việc
Người không tham gia bảo hiểm việc làm, hoặc đã nhận hết trợ cấp thất nghiệp, có thể học nghề miễn phí và nhận 100.000 yên mỗi tháng trong thời gian học. Điều kiện chính:
- Thu nhập bản thân không quá 80.000 yên/tháng, thu nhập hộ không quá 300.000 yên/tháng
- Tài sản tài chính của hộ không quá 3 triệu yên, không có đất, nhà ngoài chỗ đang ở
- Đi học đủ mọi buổi (có lý do chính đáng cũng phải từ 80%)
- Trong 6 năm qua chưa nhận khoản này
Bắt đầu bằng việc hỏi Hello Work và đăng ký khóa học. Nếu chỉ học miễn phí mà không nhận tiền thì điều kiện nhẹ hơn.
Sau khi mất việc: phí bảo hiểm y tế quốc dân cũng được giảm
| Trường hợp | Phí bảo hiểm được giảm thế nào |
|---|---|
| Bị sa thải, công ty phá sản, không được gia hạn hợp đồng, nghỉ việc vì lý do chính đáng như bệnh tật (đối tượng “đặc định” của bảo hiểm việc làm) | Từ khi mất việc đến hết năm tài khóa sau, thu nhập tiền lương năm trước chỉ tính 30%; nhóm thu nhập cho chi phí y tế cao cũng tính như vậy |
| Thu nhập hộ dưới ngưỡng | Phần tính theo đầu người và theo hộ được giảm 70%, 50% hoặc 20% |
| Có con chưa vào tiểu học | Phần tính theo đầu người của con được giảm một nửa |
- Khoản giảm khi mất việc không tự nguyện phải tự khai với quận/thành phố, mang theo “giấy chứng nhận đủ điều kiện bảo hiểm việc làm” của Hello Work; có nơi quá hạn thì không tính 30% được nữa.
- Khoản giảm cho thu nhập thấp cần khai thu nhập trước, không có thu nhập cũng phải khai.
- Chuyển từ bảo hiểm y tế công ty sang bảo hiểm quốc dân sau khi nghỉ việc thì làm thủ tục ở quận/thành phố trong 14 ngày.
Không đóng nổi lương hưu quốc dân: miễn và hoãn
Thu nhập thấp hay mất việc thì đừng bỏ không đóng, hãy xin miễn hoặc hoãn. Thu nhập năm trước trong ngưỡng dưới đây là xin được (miễn thì bản thân, vợ/chồng, chủ hộ đều phải đạt; hoãn thì chỉ xét bản thân và vợ/chồng):
| Loại | Ngưỡng thu nhập năm trước |
|---|---|
| Miễn toàn bộ | (số người phụ thuộc + 1) × 350.000 yên + 320.000 yên |
| Miễn 3/4 | 880.000 yên + khấu trừ người phụ thuộc + khấu trừ bảo hiểm xã hội… |
| Miễn một nửa | 1,28 triệu yên + khấu trừ người phụ thuộc + khấu trừ bảo hiểm xã hội… |
| Miễn 1/4 | 1,68 triệu yên + khấu trừ người phụ thuộc + khấu trừ bảo hiểm xã hội… |
| Hoãn đóng (20–49 tuổi) | (số người phụ thuộc + 1) × 350.000 yên + 320.000 yên |
| Tính vào thời gian đủ điều kiện | Tính vào số tiền | Đủ điều kiện lương hưu khuyết tật/tử tuất | |
|---|---|---|---|
| Đã đóng | Có | Có | Có |
| Được miễn | Có | Một phần | Có |
| Được hoãn | Có | Không | Có |
| Không đóng | Không | Không | Không |
- Trường hợp đặc biệt khi mất việc: mất việc, công ty phá sản, đóng cửa kinh doanh… thì xin được mà không xét thu nhập năm trước; kèm bản sao phiếu thôi việc hoặc giấy chứng nhận đủ điều kiện bảo hiểm việc làm.
- Tháng được miễn, hoãn có thể đóng bù trong 10 năm để lương hưu sau này không bị thiếu.
- Không đóng khác hẳn được miễn: nếu bị khuyết tật do tai nạn, bệnh trong thời gian không đóng, có thể không nhận được lương hưu cơ bản khuyết tật; xin miễn sau đó cũng không kịp.
- Nộp đơn ở quận/thành phố hoặc văn phòng lương hưu (gửi bưu điện cũng được). Xét vĩnh trú cũng xem hồ sơ đóng lương hưu, nên không đóng nổi thì xin miễn trước.
Từ 40 tuổi: bảo hiểm chăm sóc dài hạn
| Loại | Đối tượng | Cách đóng |
|---|---|---|
| Người được bảo hiểm loại 2 | 40–64 tuổi, đang tham gia bảo hiểm y tế (công ty hoặc quốc dân) | Đóng cùng phí bảo hiểm y tế (người đi làm bị trừ vào lương) |
| Người được bảo hiểm loại 1 | Từ 65 tuổi | Quận/thành phố thu riêng |
- Người nước ngoài có đăng ký cư trú cũng tham gia. Từ tháng bạn đủ 40 tuổi, phiếu lương sẽ có thêm dòng “phí bảo hiểm chăm sóc”.
- Khi cần chăm sóc, hãy xin quận/thành phố công nhận mức cần chăm sóc; sau khi được công nhận có thể dùng dịch vụ chăm sóc tại nhà, chăm sóc ban ngày…, thường tự trả 10–30%.
- Người loại 2 chỉ dùng được dịch vụ khi cần chăm sóc vì các bệnh đặc định liên quan đến tuổi già.
Du học sinh và người thu nhập thấp: hai việc hay bị quên
Lương hưu quốc dân: sinh viên được hoãn đóng
Người 20–59 tuổi sống ở Nhật, kể cả du học sinh, phải tham gia lương hưu quốc dân. Sinh viên có thu nhập dưới mức quy định có thể nộp đơn ở yakusho để được hoãn đóng trong thời gian đi học; phải nộp lại mỗi năm.
Bảo hiểm y tế quốc dân: không có thu nhập cũng phải khai
Người nước ngoài ở Nhật trên 3 tháng phải tham gia bảo hiểm y tế quốc dân. Nếu thu nhập năm trước dưới mức quy định thì phí bảo hiểm được giảm, nhưng điều kiện là đã khai thu nhập. Không có hoặc ít thu nhập cũng nên khai ở yakusho.
Gia đình đơn thân: trợ cấp nuôi con một mình
| Mục | Nội dung |
|---|---|
| Đối tượng | Bố, mẹ… một mình nuôi con sau ly hôn, mất vợ/chồng…, đến ngày 31/3 đầu tiên sau khi con đủ 18 tuổi (con khuyết tật: dưới 20 tuổi) |
| Mỗi tháng (từ 4/2026, dự kiến) | Mức đầy đủ 48.050 yên; một phần 48.040–11.340 yên |
| Cộng thêm từ con thứ 2 (mỗi bé) | Mức đầy đủ 11.350 yên; một phần 11.340–5.680 yên |
| Giới hạn thu nhập (hộ 2 người, theo doanh thu) | Toàn phần 1,9 triệu yên, một phần 3,85 triệu yên |
| Tháng chi trả | Tháng 1, 3, 5, 7, 9, 11 |
Nộp đơn ở quận/thành phố nơi ở. Người nước ngoài đơn thân có đăng ký cư trú ở Nhật cũng được, và đây là chế độ riêng với trợ cấp nhi đồng nên nhận được cả hai.
Khi cuộc sống quá khó khăn: trợ cấp nhà ở và trợ cấp sinh hoạt
Trợ cấp bảo đảm nhà ở
Dành cho người mất hoặc có nguy cơ mất chỗ ở vì thu nhập giảm do nghỉ việc, tạm nghỉ…: được trả khoản bằng tiền thuê nhà và hỗ trợ tìm việc. Trước tiên hãy hỏi “cơ quan tư vấn hỗ trợ tự lập” ở địa phương (thường đặt tại quận/thành phố).
Trợ cấp sinh hoạt (seikatsu hogo)
Theo luật đối tượng là công dân Nhật; với người nước ngoài, người vĩnh trú, định trú, vợ/chồng của người Nhật hoặc người vĩnh trú, vĩnh trú đặc biệt, người tị nạn được công nhận… được áp dụng tương tự như một biện pháp hành chính (Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi). Tư cách lưu trú có giới hạn hoạt động như visa lao động, du học, gia đình đi theo nhìn chung không thuộc đối tượng.
Không biết hỏi ai: nơi tư vấn cho người nước ngoài
Trung tâm hỗ trợ lưu trú (FRESC)
Đầu mối tổng hợp của Cục Xuất nhập cảnh tại Yotsuya, Tokyo, gom các cơ quan nhà nước về lưu trú, lao động, pháp luật… vào một chỗ.
Quận/thành phố nơi bạn ở
Trợ cấp nhi đồng, bảo hiểm y tế quốc dân, lương hưu quốc dân, trợ giúp đi học đều làm ở đây. Nhiều nơi có hỗ trợ tiếng nước ngoài hoặc máy phiên dịch, hãy gọi hỏi trước.
Hello Work, Văn phòng Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động
Trợ cấp thất nghiệp, nghỉ nuôi con hỏi Hello Work; bị nợ lương, tai nạn lao động, làm thêm giờ hỏi văn phòng thanh tra.
Câu hỏi thường gặp
- Q. Người nước ngoài thật sự được nhận các khoản này không?
- Được. Trợ cấp nuôi con xét việc sống ở Nhật và nuôi con; trợ cấp sinh con, ốm đau, nghỉ chăm con, thất nghiệp xét việc tham gia bảo hiểm tương ứng. Không xét quốc tịch.
- Q. Con sống ở Việt Nam có được trợ cấp nuôi con không?
- Về nguyên tắc là không; con phải sống ở Nhật. Có ngoại lệ như con sống ở nước ngoài để du học.
- Q. Nộp đơn trợ cấp nuôi con muộn có được trả bù không?
- Không. Trả từ tháng sau tháng nộp đơn, hoặc từ tháng nộp nếu nộp trong 15 ngày sau khi sinh hoặc chuyển đến.
- Q. Sinh con có phải trả trước cho bệnh viện không?
- Phần lớn bệnh viện dùng chế độ chi trả trực tiếp, bảo hiểm trả cho bệnh viện, bạn chỉ trả phần vượt 500.000 yên.
- Q. Tôi tự kinh doanh, tham gia bảo hiểm y tế quốc dân, có được trợ cấp thai sản không?
- Trợ cấp thai sản và ốm đau là chế độ của bảo hiểm y tế công ty, bảo hiểm quốc dân nói chung không có. Trợ cấp sinh con một lần thì cả hai đều có.
- Q. Bố có được trợ cấp nghỉ chăm con không?
- Được, điều kiện giống mẹ. Nếu cả hai cùng nghỉ từ 14 ngày, còn được cộng 13% trợ cấp hỗ trợ nghỉ sau sinh.
- Q. Trợ cấp nghỉ chăm con có thật bằng 100% lương thực nhận không?
- Tối đa 28 ngày đầu là 67% + 13% = 80%. Trong thời gian nghỉ được miễn đóng bảo hiểm xã hội và trợ cấp không bị đánh thuế, nên tương đương khoảng 100% lương thực nhận.
- Q. Tự nghỉ việc thì bao lâu mới nhận trợ cấp thất nghiệp?
- Nghỉ từ ngày 1/4/2025 thì theo nguyên tắc phải chờ 1 tháng mới được nhận trợ cấp (tự nghỉ nhiều lần trong 5 năm… là 3 tháng).
- Q. Du học sinh không có thu nhập có cần khai không?
- Cần. Việc giảm phí bảo hiểm y tế quốc dân đòi hỏi đã khai thu nhập, nên dù không có thu nhập cũng nên khai ở yakusho.
- Q. Về nước thì các khoản này thế nào?
- Trợ cấp nuôi con và bảo hiểm quốc dân yêu cầu sống ở Nhật nên sẽ dừng khi chuyển ra nước ngoài. Về tiền lương hưu, xem bài hướng dẫn trợ cấp một lần.
- Q. Trợ cấp hỗ trợ thai phụ được bao nhiêu?
- Xin sau khi xác nhận tim thai được 50.000 yên, từ 8 tuần trước ngày dự sinh thêm số bé × 50.000 yên; một bé là 100.000 yên. Nộp ở quận/thành phố nơi có phiếu cư trú.
- Q. Tôi làm việc rút ngắn giờ để chăm con nên lương giảm. Có trợ cấp không?
- Nếu bạn có bảo hiểm việc làm và con dưới 2 tuổi, có “trợ cấp làm việc rút ngắn giờ”, mỗi tháng 10% tiền lương thời gian làm việc rút ngắn giờ.
- Q. Trẻ từ 3 tuổi đi mẫu giáo có mất tiền không?
- Trẻ 3–5 tuổi được miễn học phí ở mẫu giáo, nhà trẻ, trung tâm được công nhận. Tiền ăn và một số khoản khác trả riêng.
- Q. Người nước ngoài nuôi con một mình có nhận trợ cấp nuôi con không?
- Có. Nếu có đăng ký cư trú và một mình nuôi con, hãy nộp đơn ở quận/thành phố. Mức đầy đủ 48.050 yên/tháng (dự kiến từ 4/2026).
- Q. Visa lao động có xin trợ cấp sinh hoạt được không?
- Trợ cấp sinh hoạt cho người nước ngoài là biện pháp hành chính, dành cho tư cách không giới hạn hoạt động như vĩnh trú, định trú, vợ/chồng của người Nhật hoặc người vĩnh trú. Visa lao động, du học nhìn chung không thuộc đối tượng; nếu mất việc không trả nổi tiền nhà, hãy hỏi về trợ cấp bảo đảm nhà ở.
- Q. Tôi tự kinh doanh và sắp sinh. Có được miễn đóng phí bảo hiểm không?
- Có. Lương hưu quốc dân miễn 4 tháng từ tháng trước tháng dự sinh (đa thai 6 tháng), tính như đã đóng; bảo hiểm y tế quốc dân giảm 4 tháng quanh thời gian sinh. Cả hai đều khai với quận/thành phố.
- Q. Con người nước ngoài học THPT có được miễn học phí không?
- Từ 4/2026 tùy tư cách lưu trú: vĩnh trú, vợ/chồng của người Nhật hoặc người vĩnh trú… theo chế độ mới, không giới hạn thu nhập; trường hợp khác (trừ du học) nhận hỗ trợ học tập mới theo thu nhập hộ.
- Q. Du học sinh bị thương khi làm thêm có dùng bảo hiểm tai nạn lao động được không?
- Được. Bảo hiểm này không xét quốc tịch, kể cả du học sinh làm thêm: điều trị miễn phí, từ ngày nghỉ thứ 4 nhận 80% lương ngày.
- Q. Không có bảo hiểm việc làm có học nghề miễn phí được không?
- Được. Đủ điều kiện thu nhập… thì học miễn phí theo chế độ hỗ trợ người tìm việc và nhận 100.000 yên mỗi tháng.
Bài liên quan
- Thuế ở Nhật cho người nước ngoài: quyết toán cuối năm và tự khai thuế
- Du học sinh ở Nhật: làm thêm, thuế, bảo hiểm, lương hưu
- Nhận lại tiền lương hưu khi rời Nhật: điều kiện, số tiền, thủ tục
- iDeCo cho người nước ngoài ở Nhật: thay đổi từ tháng 12/2026
- Vĩnh trú Nhật Bản: Dự thảo sửa đổi nói gì?
- Hướng dẫn mở tài khoản ngân hàng cho người nước ngoài: chọn ngân hàng khi mới sang Nhật và giấy tờ cần có
Nguồn
Các nguồn chính thức dưới đây được kiểm tra ngày 19/11/2026.
- Cơ quan Trẻ em và Gia đình: trợ cấp nuôi con
- Quận Chuo: trợ cấp sinh con một lần
- Kyokai Kenpo: trợ cấp thai sản
- Kyokai Kenpo: trợ cấp ốm đau
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: hỏi đáp trợ cấp nghỉ chăm con
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: hỏi đáp trợ cấp thất nghiệp
- TP Fukuoka: chi phí y tế cao
- Japan Pension Service: chế độ hoãn đóng cho sinh viên
- JASSO: bảo hiểm (bảo hiểm y tế và khai thu nhập)
- Cơ quan Trẻ em và Gia đình: trợ cấp hỗ trợ thai phụ (PDF, tiếng Nhật)
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: trợ cấp làm việc rút ngắn giờ để nuôi con (PDF)
- Cơ quan Trẻ em và Gia đình: miễn phí giáo dục mầm non
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: chế độ chi phí y tế cao
- Cơ quan Trẻ em và Gia đình: trợ cấp nuôi con một mình (PDF)
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: trợ cấp sinh hoạt và người nước ngoài (PDF)
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: hỗ trợ người gặp khó khăn (trợ cấp nhà ở)
- Cơ quan Hưu trí Nhật: miễn phí lương hưu quốc dân quanh thời gian sinh
- Thành phố Nagoya: giảm phí bảo hiểm y tế quốc dân quanh thời gian sinh
- Bộ Giáo dục Nhật: trợ giúp chi phí đi học
- Bộ Giáo dục Nhật: hỏi đáp hỗ trợ học phí THPT
- Bộ Giáo dục Nhật: tờ rơi hỗ trợ học phí THPT 2026 (PDF)
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: các khoản bảo hiểm tai nạn lao động
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: sổ tay bảo hiểm tai nạn lao động cho người nước ngoài (PDF)
- Hello Work: trợ cấp tái tuyển dụng
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: chế độ hỗ trợ người tìm việc
- Cục Xuất nhập cảnh: Trung tâm hỗ trợ lưu trú (FRESC)
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: phí bảo hiểm y tế quốc dân
- Thành phố Nagoya: khai giảm phí bảo hiểm y tế khi mất việc không tự nguyện
- Cơ quan Hưu trí Nhật: miễn và hoãn phí lương hưu quốc dân
- Thành phố Yokohama: người nước ngoài có tham gia bảo hiểm chăm sóc dài hạn không
- Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi: tờ rơi bảo hiểm chăm sóc dài hạn (PDF)
Bài viết liên quan
Nhận bài viết mới qua email
Khi có bài ưu đãi mới, chúng tôi sẽ gửi email cho bạn. Bạn cũng có thể chọn chuyên mục muốn nhận.

